Portrait von Ernst August Bertling

Quelle: HAB, Portraitsammlung, A 1451

Prof. Ernst August Bertling

Fakultät: Theologische Fakultät

Biographische Information:
Privatdozent in Göttingen (1747–1748)
Theol. ao. und o. Prof. in Helmstedt (1748–1753)
Rektor des akademischen Gymnasiums und Pastor in Danzig (1754–1769)

  • Geboren: 1721 in Osnabrück
  • Gestorben: 1769 in Danzig
  • Ehefrau: Maria D. Sprenger, Eheschließung 1749

Quelle: Ahrens 2004, S. 19 f.

Lehrstühle

1747–1748: Universität Göttingen, ao. Lehrstuhl

1748–1749: Universität Helmstedt, Theologische Fakultät, ao. Lehrstuhl

1749–1753: Universität Helmstedt, Theologische Fakultät, Lehrstuhl

Außeruniversitäre Ämter

1754–1769: Rektor in Danzig
Rektor d. akademischen Gymnasiums verbunden mit dem Amt d. Prof. d. Theol. u. d. Pastors an S. Trinitatis

Vorlesungen (40)

Sommersemester 1749: D. Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs, in praelectionibus pvblicis h. IV-V. ex S.V. Schuberti Inst. Theol. Dogm. Part. III. Quae de SS Trinitate & de Christo agit, tractabit dogmatice & polemice; […] (Lectio privata extraordinaria, Philosophische Fakultät)

Sommersemester 1749: […] in privatis autem hor. VIII-IX S.V. Baumgarten Theologiam morale explicabit, […] (Lectio privata extraordinaria, Philosophische Fakultät)

Sommersemester 1749: […] & hora XI-XII. Finite Historiae Ecclesiasticae V.T. doctrinae, Historiae Eccl. N.T. enarrationem a Saec. XV. incipiet. […] (Lectio privata extraordinaria, Philosophische Fakultät)

Sommersemester 1749: […] Praeterea, si qui introductionem in priora huius Historiae capita desiderarent, his h. VII-VII. Mat. […] (Lectio privata extraordinaria, Philosophische Fakultät)

Sommersemester 1749: […] Operam suam pollicetur. H. V-VI. Hermeneuticae Baumgarten explicationi destinavit. (Lectio privata extraordinaria, Philosophische Fakultät)

Wintersemester 1749/1750: [...] Diebus Merc. & Sabb. Theologiam Catecheticam docebit hor. VIII-IX & XI-XII antem. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1749/1750: [...] hor. VI-VII vesp. Theologiam moralem tradet. [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1749/1750: D. Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs, quam iam incepit, Historiae Ecclesiasticae enarrationem, continuabit publice hor. IV-V. [...] (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1749/1750: [...] Priuatim hor. I-II pom. Epistolam Pauli ad Romanos explicabit, & [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1750: D. Ernst August Bertling wird in seinen öffentlichen Vorlesungen über die Kirchengeschichte fortfahren, und auf Ostern das 15. 16. und 17. Seculum abzuhandeln anfangen. [...] Die öffentliche Stunde ist von 4=5. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1750: In den Privatstunden wird er 1) die Irrthümer des Pabstthums widerlegen, wozu ihm das gegenwärtige Jubeljahr Anlaß gibt 2) die Dogmatik oder die Glaubenslehre der Evangelischen Kirche zu erklären anfangen; da er diese in drey Theile theilet, so wird er den ersten Theil auf Michaelis zu Ende bringen und 3) wird er theologische Moral oder die christliche Sittenlehre erklären. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1750: D. Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs h.t. Fac. Decanus, pvblice Historiam Ecclesiasticam N.T. continuans, enarrabit historiam Saec. XV. XVI & XVII. [...]. Docet publice hora IV-V. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1750: [...] privatim, anni Iubilaei Pontificii memor, Collegium antipontificium instituet, vt periculum & damnum ab hoc coeltu Christianismo imminens eo magis perspiciant Auditores. Dein Theologiam Dogmaticam auspicabitur, trium semestrium spatio absoluendam, & simul thetice & polemice tractandam. Denique Theologiam Moralem his laboribus adiiciet. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1750/1751: D. Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs Fac. h.t. Decanus in pvblicis praelectionibus Theologiam Dogmaticam continuabit, eamque tam docendo quam examinando et disputando, prouti huc vsque fecit , Auditoribus familiarem reddere perget. […] Docet publice hor. IX-X. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1750/1751: […] In Privatis horis Historiam Ecclesiasticam Vet. Testam. Ita docebit, vt eam simul ad probandam veritatem religionis chrstianae adhibeat, et huic labori expositionem duarum epistolarum Pauli ad Corinthios addet. […] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1750/1751: D. Ernst Aug. Bertling wird öffentlich die Dogmatick ausführen [...]. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1750/1751: [...] privatim aber die Kirchengeschichte A. T. vornehmen und eine Erklärung der beyden Sendschreiben Pauli an die Korinther hinzufügen. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1751: D. Ernst Aug. Bertling wird in seinen öffentlichen Lectionen die Glaubenslehre nach D. Baumgartens Thesibus zu Ende bringen [...]. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1751: [...] in den besondern aber theils die theologische Moral theils die Kirchenhistorie der 5 ersten Jahrhunderte abhandeln, auch nach Anleitung des Conspectus Theologiae vniuersae des Hrn. D. Köchers seinen Zuhörern einen allgemeinen Begriff von der ganzen Gottesgelahrtheit beyzubringen suchen. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1751: Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs, D. in pvblicis praelectionibus Theologiam Dogmaticam ad finem perducet, eos, qui restant, articulos ex S.V. Baumgarten Thesibus expositurus. [...] Docet publice hor. VIII-IX. mat. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1751: [...] In privatis laboribus partim Theologiam Moralem, partim Historiam Ecclesiasticam quinque priorum saeculorum p. C. N. docebit. [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1751: [...] Diebus Merc. et Sat. ex Venerandi Brunsuicensium Theologi S. V. Koecheri Conspectu Theologiae Vniuersae tria priora et duo posteriora capita explicabit, vt aliquam vniuersalem eius, quod ad Theologiam pertinet, habeant ideam Auditores. [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1751: [...] Caput IV. futura hieme pertractabit. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1751/1752: Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs, D. in praelectionibus priuatis continuabit Historiae Ecclesiasticae N.T. enarrationem, fata Saeculorum a Saec. VI. vsque ad Saec. XV. expositurus. [...] Docet publice hora IX-X. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1751/1752: [...] Alia hora tradet Theologiam Moralem, secundum compendium suum, mox typis exscribendum. Quod collegium vt eo commodius ad finem perduci queat, publicas lectiones impendet Theologiae Morali Vniuersali, siue introductioni in ipsam, de officiis et virtutibus Christianis, doctrinam. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1751/1752: D. Ernst Aug. Bertling wird privatim in der Kirchengeschichte fortfahren, nach seinem, nächst gedruckt erscheinenden, Kompendio die christl. Sittenlehre durchgehen auch, um damit desto füglicher zu Stande zu kommen, öffentlich die Lehre von den Pfllichten und Tugenden der Christen überhaupt abhandeln. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: [...] Praeterea Theologiae moralis compendium quod edidit, exponet; [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: [...] et Theologiam Dogmaticam ex Starkii ordine salutis libro germanico, docebit, hac aestate plane absoluendam. [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: [...] Continuabit etiam exercitia, examinatoria et disputatoria, quibus habitos cognitionis reddatur in Auditoribus suis samior et efficacior. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: Hr. D. Ernst Aug. Bertling, itziger Prorector, wird das, was er im verwichnen halben Jahre bey einer, nun glücklich überstandnen, schweren Krankheit versäumen müssen, mit desto eifrigerem Fleisse einzubringen suchen. Seine öffentlichen Bemühungen sind der Kirchenhistorie vom 7. bis zum 15. Jahrhundert gewiedmet [...]. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: [...] in den Privatlectionen hingegen wird er die beyden folgenden Säcula abhandeln und überdis die, von ihm edirte, geistliche Sittenlehre erläutern, auch die Dogmatick über Starkens Heilsordnung zu Ende lesen und die exercitia examinatoria und disputatoria fortsetzen. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs, D. cuius circulos elapso semestri morbus turbauit, omnem futura aestate dabit operam, vt, quod abstulit tempus ista infirmitas, maiori reparetur studio. Hinc pvblicas lectiones impendet enarrationi Historiae Ecclesiasticae N.T. a Saecul. VII. usque ad Saecul. XV. [...] Docet publice hor. IX-X. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1752: [...] et privatas eiusdem Historiae expositioni per Sec. XVI. et XVII. [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1752/1753: Der Hr. D. Bertling wird sich öffentlich um 8. Uhr ebenfals mit der christlichen Sittenlehre beschäftigen [...]. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Wintersemester 1752/1753: [...] in den Privatcollegiis hingegen die Briefe Pauli an die Galater, Epheser, Philipper und Kolosser erklären [2. Privatveranstaltung einfügen] auch seine exercitia examinatoria und disputatoria fortsetzen. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1753: Herr D. Bertling widmet die öffentlichen Stunden der Polemick über Hrn. D. Baumgartens Compendium und Hrn. D. Köchers Abriß aller Religionen [...]. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1753: [...] in den besondern treibt er die Exegesin theils über die Beweissprüche, theils über die Evangelien, theils über die Epistel an die Hebräer. Im Disputiren und Examiniren wird er gleichfals fortfahren. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1753: Ernestvs Avgvstvs Bertlingivs, D. pvblicas praelectiones impendet Theologiae Polemicae, ex S.V. Baumgarten compendio, iuncto simul libello Koecheriano, cui titulus: Vollständiger Abris aller Religionen, recitandae; [...] Docet publice h. VIII-IX mat. (Lectio publica, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1753: [...] Privatae suppeditabunt Exegesin, partim Dictorum Classicorum, partim Textuum Dominicalium et Festivalium, partim Epistolae Pauli ad Ebraeos. [...] (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Sommersemester 1753: [...] Continuabit insuper exercitia examinatoria et Disputatoria, aliosque labores suscipiet, qui vel ab ipso desiderabuntur, vel Auditoribus vtiles fore ipse iudicabit. (Lectio privata, Theologische Fakultät)

Dissertationen (2)

Beteiligung an Dissertationen (1)

Respondent in: Dissertatio theologica inauguralis. 06.12.1748